Thursday 16 Jun 2016
پنجشنبه 27 خرداد 1395
11:52:15 am

تاریخچه:

مقایسه سیر تحول وضع قوانین نظام مهندسی, از اولین آنها, یعنی قانون نظام معماری و ساختمانی, مصوب خرداد 1352 و اصلاحات بعدی آن, مصوب شهریور 1356; تا قانون نظام مهندسی ساختمان , مصوب 1371, كه 2 سال برای اجرای آزمایشی آن مدت تعیین شده بود; و سرانجام قانون حاضر, یعنی نظام مهندسی و كنترل ساختمان, مصوب اسفند 1374, به خوبی نشان می دهد كه انتظارات از جامعه مهندسی كشور, طی 10 سالی كه از تشكیل سراسری سازمانهای نظام مهندسی می گذرد, چه دگرگونی بزرگ و تكامل سریعی از سر گذرانده است. علاوه بر وسعت انتظارات به تعویق افتاده ای كه جامعه از مهندسان دارد, این تحول سریع همچنین نشان دهنده ظرفیت نهفته و در حال شكوفائی مهندسان كشور و برای گذر جهشی از مراحل  متعددی است كه تشكل و انتظام بخشی نیروهایش نیازمند آن است.

مقصود از وضع اولین قانون تنها ایجاد سازمان, آن هم در قالب اهدافی بسیار محدود بود و در زمینه اصول فنی و قواعد و نظامات ساختمانی, فقط در یكی از مواد به نحوی كلی و مجمل, ذكری به میان آمده بود. تجربه اولین دوره تشكیل سازمانها در كشور, كه با شور و هیجان زائد و الوصفی, از سال 1370, آغاز شد و برگزاری نخستین كنگره سراسری سازمان ها را در پی داشت, زمینه ساز تهیه قانون آزمایشی مصوب 1371 گردید. قانون آزمایشی حیطه وظایف سازمان ها را گسترش داد و صراحتا از مقررات ملی ساختمانی و ترتیبات كنترل نام برد.

دومین دوره تشكیل سازمانها, بر اساس قانون آزمایشی, كه استان تهران را نیز, با بیش از نیمی از جمعیت محصلان كشور تحت پوشش خود قرار داد, نقشها و توانای های نیروی متشكل مهندسان را, بیش از پیش به نمایش گذاشت. هم دولت و هم خود جامعه مهندسی به نقش  نامحدود تشكل و انضباط حرفه ای در خلق ظرفیت های جدید كمی و كیفی پی بردند و اشتیاق خود را به استفاده از این نقش ابراز كردند. این آگاهی تازه, در روند تكامل تجارب توسعه و نوسازی فنی و اقتصادی كشور. همزمان بود با احساس نیاز به تجدید نظری اساسی در درك ماهیت و ارزش كار مهندسی و توجه به عناصر خلاقیت و كارآفرینی, یعنی همان نیروی لایزال و تمام نشدنی ایجاد كننده توسعه و حافظ و نگهبان منابع كمیاب مادی و طبیعی.

قانون موجود نظام مهندسی و كنترل ساختمان, كه با الهام از روح حاكم بر این مرحله از تاریخ توسعه و نوسازی میهن اسلامی ما تهیه شده, به كمك آئین نامه جامع و مشروحی كه با بهره گیری از تجارب همه صاحب نظران و مجامع حرفه ای و مخصوصا سازمانهای نظام مهندسی تدوین گردیده, اكنون زمینه آن را فراهم كرده است كه :

  • نه تنها مهندسان سراسر كشور, كه در راس هرم فنی و مهارت های سازندگی و آبادگری قرار دارند و صاحبان مهارت های فنی واقع در سطوح میانی, بركه فراتر از آنها كلیه كارگران فنی این بخش نیز متشكل شوند
  • و به بركت این تشكل, حیثت و اعتبار اجتماعی و فرهنگی شایسته یك جامعه حرفه ای مولد ثروت و رفاه و دانش و هنر را به دست آورد
  • و مسئولیت بزرگ مراقبت از ایمنی, بهداشت و آسایش محیط های مسكونی و مدیریت خردمندانه توسعه سالم و دلپذیر و مجهز فضای زیست و فعالیت های جامعه را, كه به دست مهندسان طراحی, ساخته و آماده می شود, با بصیرت علمی و احساس تعهد اجتماعی به عهده گیرد
  • و سرانجام , در را ه ارتقای توان سازندگی و مشاركت در طرح های آبادانی و نوسازی ملی و منطقه ای و عرصه شایستگی ها و نوآوری های فنی و مدیریتی در میدان های رقابت بین المللی گام بردارند.



آشنایی با سازمان نظام مهندسی ساختمان

سازمان نظام مهندسی ساختمان ، براساس قانون نظام مهندسی و كنترل ساختمان مصوب سال 1374 به منظور تامین مشاركت هر چه وسیع تر مهندسان در انتظام امور حرفه ای خود و تحقق اهداف قانون مذكور تاسیس شده است .

 این سازمان دارای واحدهای استانی است و سازمان هر استان از نظرحقوقی دارای شخصیت مستقل است . اركان سازمان عبارت است از سازمان استان ها ، هیات عمومی ، شورای مركز ، رئیس سازمان و شورای انتظامی .

برای تشكیل سازمان استان وجود حداقل 50 نفر داوطلب عضویت از بین مهندسان حوزه آن استان كه دارای مدرك مهندسی در رشته های اصلی مهندسی شامل معماری ، عمران ، تاسیسات مكانیكی ، تاسیسات برقی ، شهر سازی ، نقشه برداری و ترافیك باشند ، ضروری است . در حال حاضر كلیه استانهای كشور دارای سازمان هستند . اهم وظایف و اختیارات هیأت مدیره سازمان استان كه در واقع مهم ترین بخش وظایف سازمان استان محسوب می شود بشرح زیر است :

  1. برنامه ریزی در جهت تقویت و توسعه فرهنگ و ارزش های اسلامی در معماری و شهرسازی .
  2. برنامه ریزی به منظور رشد و اعتلای حرفه های مهندسی ساختمان و مشاغل مربوط به آن .
  3. ارتقای دانش فنی و كیفیت كار شاغلان در بخش های ساختمان و شهرسازی از طریق ایجاد پایگاه های علمی ، فنی ، آموزش و انتشارات .
  4. همكاری با مراجع مسؤول در امر كنترل ساختمان از قبیل اجرای دقیق و صحیح مقررات ملی ساختمان و ضوابط طرح های جامع تفصیلی وهادی در شهرها توسط اعضای سازمان حسب درخواست .
  5. نظارت بر حسن انجام خدمات مهندسی توسط اشخاص حقیقی و حقوقی در طرح ها و فعالیت های غیردولتی در حوزه استان و تعقیب متخلفان از طریقمراجع قانونی ذیصلاح .
  6. مشاركت در امر ارزشیابی و تعیین صلاحیت و ظرفیت اشتغال به كار شاغلان در امور فنی مربوط به فعالیت های حوزه های مشمول این قانون .
  7. دفاع از حقوق اجتماعی و حیثیت حرفه ای اعضا و تشویق و حمایت از فعالیت های با ارزش و برگزاری مسابقات حرفه ای و تخصصی و معرفی طرح های ارزشمند
  8. تنظیم روابط بین صاحبان حرفه های مهندسی ساختمان و كارفرمایان و كمك به مراجع مسؤول در بخش ساختمان و شهر سازی در زمینه ارجاع مناسب كارها به صاحبان صلاحیت و جلوگیری از مداخله اشخاص فاقد صلاحیت در امور فنی .
  9. كمك به ترویج اصول صحیح مهندسی و معماری و همكاری با وزارت مسكن و شهرسازی در زمینه تدوین ، اجرا و كنترل مقررات ملی ساختمان و استانداردها و معیارها.
  10. كمك به ارتقای كیفیت طرح های ساختمانی ، عمرانی و شهرسازی در محدوده استان و ارائه گزارش بر حسب درخواست ، شركت در كمیسیون ها و شوراهای تصمیم گیری در مورد اینگونه طرح ها و همكاری با وزارت مسكن و شهرسازی و شهرداری ها در زمینه كنترل ساختمان و اجرای طرح های یاد شده ، با استفاده از خدمات اعضای سازمان استان .
  11. ارائه خدمات كارشناسی فنی به مراجع قضایی و قبول داوری در اختلافاتی كه دارای ماهیت فنی است .
  12. همكاری با مراجعه استان در هنگام بروز انواع سوانح و بلایای طبیعی .
  13. تائید ترازنامه سازمان و ارائه آن به مجمع عمومی .
  14. معرفی نماینده هیات مدیره سازمان استان برای عضویت در كمیسیون های حل اختلاف مالیاتی در رسیدگی و تشخیص مالیات فنی و مهندسی اعضای سازمان .
  15. تهیه و تنظیم مبانی قیمت گذاری خدمات مهندسی در استان و پیشنهاد به وزارت مسكن و شهرسازی .
  16. سایر مواردی كه در آیین نامه اجرایی قانون نظام مهندسی و كنترل ساختمان تعیین شده است .