Thursday 16 Jun 2016
پنجشنبه 27 خرداد 1395
11:52:15 am

چهارشنبه 13 اسفند 1393

سمينار گودبرداري و سازه نگهبان درمريوان برگزار شد

سمينار گودبرداري و سازه نگهبان با تلاش گروه تخصصي عمران و کميته ژئوتکنيک، دفتر نمايندگي سازمان در شهرستان مريوان با حضور اعضاي اين شهرستان برگزار شد.

 اعضای هیات رئیسه
 

نام و نام خانوادگی   پست
مهندس بهرام بالکانه عضو اصلی  
دکتر امید کهنه پوشی عضو اصلی   
مهندس منصور زبردست عضو اصلی   
 
 
مدیر  مهندس منصور زبردست
کارمند عرفان عزیزی
کارمند سیدمهدی حسینی
شماره تماس 08753233014
آدرس مریوان - بلوار رسالت
 
 

مریوان

پیشینه و وجه تسمیه

در كتاب حدیقه ناصری نوشته میرزا شكرالله سنندجی آمده است كه در سال 1281هجری شمسی یعنی حدود 102 سال پیش در زمان حكومت سلسله قاجاریه ، به امر ناصر الدین شاه در دو هزار قدمی دریاچه زریوار (زریبار )قلعه نظامی بسیار مستحكمی ساخته شد . یك سال بعد به امر حاج فرهاد میرزا معتمدالدوله عموی ناصر الدین شاه بر وسعت آن افزوده شد . این قلعه نظامی به نام ً قلعه شاه آباد ً موسوم گردید . در كنار قلعه نظامی و به دستور فرهاد میرزا قصبه ای احداث گردید و چند خانوار از طوایف و سادات به آنجا كوچ كردند كه برای آسایش و بهداشت مردم و نظامیان مستقر در قلعه دستور داد یك باب حمام و یك باب مسجد در كنار همدیگر بنا نمایند . برای تامین آب آشامیدنی مردم ، حمام و مسجد و قلعه نظامی از دره ای كه در شمال شهر فعلی مریوان و قریه دار سیران (یكی از روستاهای قدیمی مریوان كه از دوران زندیه آباد بوده و هم اكنون یكی از محلات شهر مریوان می باشد ) و در دامنه كوه ًفیلقوس ً (فه یله قوس ) قرار دارد چند رشته قنات ایجاد كردند و آب جاری این قناتها به داخل یك حوض نسبتاً بزرگ می ریخت و به سه شعبه تقسیم می گردید .

دو شعبه برای حمام و مسجد و یك شعبه برای قلعه نظامی در نظر گرفته شد . مردم نیز از آب حوض استفاده می كردند . دره مذكور از همان تاریخ تا كنون به دره فرهاد (دول فرهاد ) مشهور است . بهر حال پس از انقراض سلسله قاجاریه و روی كار آمدن سلسله پهلوی نام قلعه شاه آباد ً به ً دژ شاهپور ً مبدل گشت (غریبی، ابراهیم ،1378) . احداث این قلعه مسجد و حمام و قنات مبنای شهر فعلی مریوان می باشد . با توجه به این جستار كوتاه می توان گفت در واقع مریوان اسم شهر روستا یا مكان خاصی نبوده بلكه به منطقه حاصلخیز و نسبتاً وسیعی اطلاق می شده است . این منطقه همواره از اهمیت استراتژیك ویژه برخوردار بوده است . همجواری با كشور عراق ، ترددها ، و تحركات نیروهای نظامی دو كشور، حاصلخیزی ، وفور آب و محصولات كشاورزی و نیز وجود دریاچه آب شیرین باعث توجه حكمرانان و سلاطین شده است .

در بررسی متون تاریخی می توان شاهد درگیریها و تاخت و تاز های متعدد و لشكر كشی های آنها در دشت مریوان بود . وجود قلاع متعدد و مستحكم نشان دهنده همین موضوع است . یكی از این قلعه ها كه بعداً به قلعه مریوان (قه لای مریوان ) معروف گشت ، قلعه هلو خان (قه لای هه لوخان ) است كه جزء چهار قلعه مشهور ی است كه در زمان حكمرانی اردلانها بر كردستانات در دوره صفویه بر روی كوهی كه مشرف و مسلط به دشت و شهر فعلی مریوان می باشد ساخته شد . بعد ها د ركنار این قلعه ، به دستور امیر حمزه بابان ( بابانها از طوایف و حكمرانان كرد می باشند) مسجدی با آجرهای قرمز رنگ ساختند كه به مسجد سرخ (مزگه وته سوره) مشهور شد . آثار این مسجد ، قلعه زندان ، آب انبار و مدفن امام مسجد (شیخ احمد ابن الا نبار النعیمی ) هنوز بر جاست. در این مسجد بزرگانی همچون ملا ابوبكر مصنف چوری به تدریس پرداختند . از آنجا كه منطقه مریوان غالباً محل تاخت و تاز بوده این قلعه ، مسجد و سایر اماكن آن همیشه توسط مهاجمان تخریب و بعداً اصلاح و مرمت می شد . تا اینكه به دستور شاه صفی كلاً تخریب گردید .

تا قبل از احداث قلعه شاه آباد ( دژشاهپور ) در سال 1281 هجری شمسی در زمان قاجاریه ، باستثنای قریه دارسیران (یكی از محلات فعلی شهر مریوان) تقربیاً محل فعلی شهر مریوان خالی از سكنه و پوشیده از درختان جنگلی بوده است و تنها بعد از سال 1281 هجری بود كه با احداث قلعه ، مسجد ، حمام و مهاجرت تعدادی از طوایف كرد و ایجاد بناهای مسكونی و انجام امور زراعی و باغی ، ساكنین توانستند بصورت دایمی در این مكان بمانند و كم كم خدمات دولتی مانند مرز بانی ، پست ، مدرسه و شهرداری گسترش یافت . بعنوان مثال در سال 1334 برای اولین بار در شهر مریوان با اعتبارات دولتی دبستان و دبیرستان فرخی احداث گردید . دو سال بعد شهرداری و در سال 1338 دو حلقه چاه آب حفر و در سال 1339 موتورهای پمپاژ آب نصب گردید و در سال 1340 اولین موتور برق در مریوان به كار افتاد . د رهر حال مریوان د ر50 سال گذشته دهی كوچك با چهار خیابان خاكی و تعدادی مغازه بود . تنها جاده مواصلاتی جاده قدیمی و خاكی گاران (در محور سنندج ـ مریوان ) بود . تقریباً با توسعه این جاده و امكان تردد خودروهای مسافركشی و باری و خروج و ورود كالا بود كه مریوان مورد توجه قرار گرفت (غریبی ، ابراهیم ، 1378).

در باره وجه تسمیه مریوان گفته اند مریوان دراصل مرویان بوده است . چون این منطقه دارای محصولات جنگلی مانند مازوج ، كتیرا و گز درختی بوده و عدای برای تجارت این قبیل محصولات به این منطقه آمده كه گویا اهل ًمروً بوده اند و در همین محل ساكن شده اند. لذا ، این منطقه را ً مرویان ً خوانده كه به مرور زمان به مریوان تغییر نام پیدا كرده است . نیز گفته اند چون دریاچه (زریبار ) باتلاقی بوده و در نتیجه انواع مرغان آبی مهاجر در فصول مختلف به منطقه كوچ كرده اند و در زبان كردی به مرغابی ً مراوی ً گفته می شود لذا منطقه بنامً مراویان ً (جای مرغابی ) موسوم گردید كه در نتیجه گذشت زمان به مریوان تغییر یافته است . همچنین آمده است عده ای از مراوانیان پس از شكست و انقراض حكومت اموی در بغداد گریخته و در این محل سكنی گزیدند . لذا این منطقه را ًمروانیان ً نام نهادند كه بر اثر مرور زمان به مریوان تغییر یافته است . اما نقل است كه در متون قدیمی مریوان را "مهروان" متشكل از دو واژه ًمهر ً و "وان ً به معنی "جایگاه مهر" نوشته اند . بعضی دیگر مریوان را به مروان به حكم عرب منسوب می دانند(سازمان ملی جوانان ،1380 ). در هر حال، در گذشته هنگام صدور قبالجات و ذكر محل تولد در موقع صدور شناسنامه از دو كلمه ً مهروان ً و ً دژشاهپور ً استفاده شده است .

موقعیت جغرافیایی

شهرستان مریوان با طول و عرض جغرافیایی بین 35 درجه و 48 دقیقه تا 2 درجه و 35 دقیقه عرض شمالی و 46 درجه و 45 دقیقه تا 45 درجه و 58 دقیقه طول شرقی نصف‌النهار گرینویچ از شمال به شهرستان سقز، از شرق به شهرستان سنندج و دیواندره و از جنوب‌شرقی به شهرستان سروآباد و از غرب و شمال غربی به خاك عراق محدود است.

جمعیت

شهرستان مریوان از جمله شهرستانهایی در استان كردستان است كه در دهه‌ی 60 به دلیل جنگ تحمیلی و حوادث ناشی از آن و در دهه‌ی 70 به دلیل دستیابی و خرید و فروش كالاهای خارجی و داخلی و دایر شدن بازارچه مرزی، تغییرات جمعیتی چشمگیری داشته است. این تغییرات جمعیتی مشتمل بر مهاجرت ساكنین روستاهای مرزی و شهر مریوان به سایر نقاط شهرستان‌ و استان در زمان جنگ تحمیلی و برگشت آنان و نیز مهاجرت عده‌ی بسیاری از شهرها و استانهای همجوار به شهر مریوان، روستای كانی‌دینار و جوجه‌سازی و روستاهای حاشیه‌ی دریاچه‌ی زریبار بدلیل مبادلات مرزی مجاز و غیرمجاز و پتانسیل های گردشگری می‌باشد.

براساس آمار سرشماری سال 85 کل جمعیت 153271 بوده است. که 74327 نفر زن و 78944 نفر مرد می باشند. از کل این تعداد در حدود 93686 نفر جمعیت شهری و 59585 نفر جمعیت روستایی می باشند.بر اساس این آمار 20921 نفر افراد زیر بیست سال می باشند که 10196 نفر زن و 10725 نفر مرد می باشند.

همچنین براساس آخرین آمار در سرشماری سال 90 کل جمعیت 168774 بوده است. که 83063 نفر زن و  85711 نفر مرد می باشند. از کل این تعداد در حدود 122063 نفر جمعیت شهری و 46711 نفر جمعیت روستایی می باشند.

تقسیمات کشوری

شهرستان مریوان  تا قبل از سال 1337 تحت عنوان "بخشداری مریوان" از بخشهای تابعه شهرستان سنندج بود. در آن زمان، كلاترزان، سروآباد و سرشیو جزو حوزه‌ی مریوان محسوب می‌شد. با انتزاع كلاترزان و سروآباد، هم‌اكنون شهرستان مریوان دارای سه بخش مركزی، سرشیو و خاومیرآباد است.

بخش‌ مركزی شهرستان به مركزیت شهر مریوان دارای 3 دهستان و 61 روستای دارای سكنه می‌باشد. دهستانهای این بخش عبارتند از دهستان سركل به مركزیت شهر كانی‌دینار، دهستان كوماسی به مركزیت روستای پیرخضران و دهستان زریبار به مركزیت روستای نی.

مساحت این بخش حدود 753.1 کیلومترمربع و جمعیت آن بدون احتساب شهر کانی دینار تقریبا" 26500 نفر می باشد.

بخش سرشیو به مركزیت شهر چناره دارای 2 دهستان به اسامی سرشیو به مركزیت شهر چناره و دهستان گلچیدر به مركزیت روستای جانوره و تعداد 48 روستای دارای سكنه است.مساحت این بخش حدود 1167.4 کیلومترمربع و جمعیت آن تقریبا" 9000 نفر می باشد.

بخش خاومیرآباد به مركزیت شهر برده‌رشه دارای یك دهستان به اسم خاوومیرآباد به مركزیت شهر برده‌رشه و تعداد 32 روستای دارای سكنه می‌باشد. مساحت این بخش حدود 338 کیلومترمربع و جمعیت آن تقریبا" 12000 نفر می باشد.

جاذبه های گردشگری

دریاچه زریوار

این دریاچه در فاصله‌ی 2 كیلومتری شمال‌غربی شهر مریوان و طول جغرافیایی 46 درجه و 10 دقیقه و عرض 35 درجه و 31 دقیقه و ارتفاع 1250 متری از سطح دریا قرار گرفته است. وسعت دریاچه زریوار به دلیل تغییرات حجم آبی در فصول مختلف متغیر می‌باشد. حداقل عمق آن حدود 2 متر و حداكثر 6 متر گزارش شده است.

حجم تقریبی دریاچه حدود 30 میلیون مترمكعب برآورده شده است. محیط نیزارهای اطراف دریاچه حدود 5/22 كیلومتر می‌باشد.رطوبت نسبی برابر 4/59 درصد است. آب دریاچه، شیرین و از تعدادی چشمه‌های كف‌جوش و نزولات جوی تأمین می‌گردد.

دریاچه زریوار به دلیل نیزارهای اطراف و همچنین انواع گیاهان آبزی و حاشیه‌ای از جمله بارهنگ آبی، هزاران نی، نیلوفر آبی، نی، لویی، جگن، بزواش، نعناع و گندمیان زیستگاه مناسبی برای انواع جانداران از جمله ماهیان، پرندگان و پستانداران می‌باشد.

انواع پرندگان بومی شامل: اردك سرسبز، خوتكا، چنگر،گیلار، پرستوی دریایی و انواع كشیم از بومیان دریاچه‌ی زریوار می‌باشد كه در سالهای اخیر به علت شلوغی دریاچه و ورود افراد محلی با مشكل مواجه گشته‌اند. گونه‌هایی از كشیم، گیلار، اردك سرسبز، انواع حواصیل، كاكایی و پرستوی دریاچه‌ای را می‌توان در تمام فصول سال مشاهده نمود.

استانداری كردستان به منظور فعال ساختن پتانسیل‌های توریستی دریاچه‌ی زریوار پروژه‌ی مطالعاتی طرح توسعه‌ی خدمات گردشگری دریاچه‌ی زریوار را در سال 1380 توسط مهندسین مشاوره بافت شهر به اجرا درآورد. منطقه طرح دشت باریكی با راستای شمال‌غربی ـ جنوب‌شرقی كه از دو سو توسط ارتفاعات محصور شده است. دریاچه‌ی آب شیرین زریوار با مساحت تقریبی 6 كیلومتر مربع در مركز محدوده‌ی مطالعاتی واقع شده است.

محدوده‌ی طرح از سه واحد كوهستانی، بین كوهستان (یا كوهپایه)، و واحد دریاچه تشكیل شده است. اراضی مسطح در حاشیه‌ی دریاچه و در امتداد شمالی و جنوبی آن واقع شده است. روستاها و مراكز جمعیتی در نوار كوهپایه‌ای واقع شده و واحد كوهستانی در دو سمت شرق و غرب دریاچه با ارتفاعات مختلف قرار گرفته‌اند. تپه‌ی شرقی مشرف به دریاچه در حال حاضر ناحیه‌ی تجهیز شده‌ی گردشگری منطقه می‌باشد.

منطقه‌ی مریوان با ریزش باران سالیانه بین 800-700 میلیمتر از مهمترین کانون های باران‌خیز كشور است. متوسط دمای سه ماهه تابستان ـ كه فصل اصلی گردشگری است ـ بین 4/21 تا1/25 درجه است. كه به این ترتیب مناسب‌ترین دما برای گردشگران محسوب می‌شود (دمای استاندارد 25 ـ 20 درجه). ریزش نزولات زمستانی به صورت برف ، امكان یخ‌بستن سطح دریاچه در سال‌های سرد و تعدد روزهای آفتابی در پاییز و زمستان از دیگر سو، شاخص‌های بسیار مناسبی برای گسترش گردشگری زمستانی (برفی و یخی) می‌باشد.

بیلان آبی دریاچه نشان می‌دهد كه مساحت محدود حوزه آبریز دریاچه معادل 9/87 كیلومتر مربع و متوسط آبدهی سالانه‌ی دریاچه در حدود 7/42 میلیون مترمكعب (36/1 متر مكعب در ثانیه) می‌باشد.

تشریح طرح توسعه‌ی خدمات گردشگری دریاچه‌ی زریوار

این گزارش در چهارچوب طرح راهبردی توسعه‌ی خدمات گردشگری دریاچه‌ی زریوار (مهندسین مشاور بافت شهر 1380)، پس از بازنگری در طرحها و برنامه‌ها و تطبیق آن با شرایط اقتصادی و سیاسی فعلی و برنامه‌های توسعه‌ی آتی استان، توسط مهندسان مشاور گزینه تهیه و تنظیم گردیده است.

محورهای گردشگری

محور مریوان ـ پارك ساحلی

در طرح، این محور به عنوان گردشگاه خطی و عامل ارتباط شهر مریوان با مجموعه‌ی گردشگری پارك ساحلی در نظر گرفته شده كه دارای نقاطی برای پیک نیک ، مسیرهای رفت و برگشت سواره، مسیرهای پیاده، دوچرخه و درشكه‌رانی می‌باشد. وجود فضاهای تفریحی، ورزشی، اقامتی و پذیرائی در قسمت‌ شمالی جاده و جلوگیری از ساخت و ساز در اراضی جنوبی سبب خلق مناظر زیبائی در مسیر دریاچه گردیده است.

محور مریوان ـ باشماق (بازارچه‌ی مرزی)

بازارچه‌ی مرزی باشماق در مسیر و فاصله‌ی شانزده‌ كیلومتری دریاچه واقع شده كه تعدا زیادی تجار، بازرگان خارجی و داخلی و افراد پیله ور محلی و شركت‌های حمل و نقل ترانزیتی كالا در آن فعالیت دارند. این محور در حال حاضر به دلیل ایجاد ارتباط بین شهر مریوان با بازارچه دارای عملكرد ترانزیت كالا بوده و به جز استفاده‌ی روستائیان ساكن اطراف دریاچه به عنوان جاده دسترس مسافرین خارجی به مقصد كشور عراق، تجار، بازرگانان و گردشگران و نیز برای دیدن بازارچه‌ی مرزی و آثار هشت سال دفاع مقدس از آن استفاده می‌نمایند.

محور ساحل غربی

وجود روستاهای قدیمی با ساكنین بومی ویژگی‌های اجتماعی و فرهنگی و زبانی و آئینی آنها، قابلیت شکل گیری محور بسیار فعال از شمال (روستای برده‌رشه) تا جنوب (روستای نی) را دارد، بسیاری از خدمات مورد نیاز گردشگران و به ویژه طرح كاشانه در روستاهای هفتگانه غرب دریاچه تقویت محور ارتباطی موجود در راستای توسعه‌ی فعالیت‌های تفریحی نظیر پیاده‌روی، پیك نیک ،دوچرخه‌سواری، دیدار از روستاها، پاكسازی محیط روستاها از فضولات حیوانی و زباله‌ها و جمع‌آوری سیستماتیك فاضلابهای روستایی، احیاء معماری بومی و كلاً جذب گردشگران به محیط‌های روستائی و جلب مشاركت روستائیان در روند توسعه‌ی گردشگری منطقه در طرح پیش‌بینی شده است.

محور سد خاكی

سد خاكی موجود در جنوب دریاچه علاوه بر اهداف فنی، از نظر توسعه‌ی گردشگری نیز قابلیت جدیدی محسوب می‌شود. این سد با ایجاد دیدگاه مناسب با چشم‌اندازهای متنوع نسبت به دریاچه، شهر مریوان، روستاهای غرب دریاچه و اراضی، قابلیت‌های نوینی برای گردشگری و ایجاد محور پیاده با امكان توقف و مكث روی سد پدید آورده است.

محورهای كوه‌پیمایی، سواركاری و دوچرخه‌سواری كوهستان

علاوه بر محورهای گردشگری عمومی برای امكان استفاده‌ی جوانان و ورزشكاران و بهره‌گیری از طبیعت زیبای كوهستان زریوار، مجموعه‌ای از مسیرهای پیاده‌روی و كوه‌پیمایی، سواركاری، دوچرخه‌سواری كوهستانی در ارتفاعات شرقی و غربی دریاچه، طراحی شده است.

مراكز و مجموعه‌های گردشگری

مجتمع پارك ساحلی زریوار

مهمترین و یا شاید تنها مجموعه‌ی گردشگری موجود در زریوار مجموعه‌ی پارك ساحلی و تپه‌ی مشرف به آن می‌باشد. در طرح‌ پیشنهادی مجموعه‌ی پارك ساحلی و تپه‌ی مشرف به آن در قالب سه مجموعه‌ی مرتبط، لکن دارای هویت مستقل كالبدی و عملكردی ارائه شده است.

مجموعه‌های سازماندهی شده‌ی مجتمع پارك ساحلی عبارتند از:

1- پارك شهری و مراكز فرهنگی و خدماتی

2- پارك ساحلی (بلوار ساحلی)

3- مجموعه‌ی خدماتی پذیرائی و اقامتی روی تپه.

دشت بیلو

دشت بیلو در 15 كیلومتری شهرمریوان قرار دارد. این دشت با پوشش گیاهی مناسب و چشمه‌های آب و همچنین جنگلهای اطراف آن پذیرایی تعداد زیادی از اهالی شهر و روستاهای اطراف می‌باشد. مردم در دامن طبیعت زیبا و سرسبز دشت بویژه درطول روز و ایام تعطیلات ساعتها وقت خود را به تفرج در آنجا سپری می‌كنند. زمینهای اطراف این دشت در گذشته جهت برنج‌كاری استفاده می‌شده است.

جاده دور دریاچه

از جاذبه‌های دیگر گردشگری مریوان جاده دور دریاچه می‌باشد كه مثل حلقه‌ای دور دریاچه كشیده شده است. مردم و مسافرین از این جاده سیاحتی جهت تفریحات خود استفاده می‌كنند. در حاشیه این جاده، 6 روستا قرار گرفته كه عبارتند از: روستاهای برده‌رشه، ینگیجه، كانی‌سپیكه، پیرصفا، دره‌تفی، كانی‌سانان و نی كه طبیعت بكر این روستاها و همچنین سرسبزی و چشمه‌های آب فراوان در كنار دریاچه زیبایی خاصی را به آن بخشیده كه توجه هر رهگذری را به خود جلب می‌كند. دراطراف این جاده باغات و چمنزار های زیبایی وجود دارند. توضیحاً طول این مسیر كه از سه راهی نی شروع و به سه‌راهی برده‌رشه منتهی می‌شود حدود 18 كیلومتر می‌باشد.

قمچیان

یكی دیگر از نقاط زیبا و دل انگیز، حواشی جاده مریوان ـ سقز و منطقه‌ی تفریحی قمچیان است که هر مسافری راشیفته‌ی طبیعت زیبا و سرسبز خود می کند.در كنار جاده جوی بارهای ، كوههای سر به فلک کشیده ، درختان و طبیعت زیبا دیده می‌شود كه جلوه‌ای خاص به این محل بخشیده است. مكان تفریحی قمچیان نیز در حد فاصل جاده مریوان و سقز واقع شده . جایگاهی با صفا و سر سبز بوده که علاوه بر سرسبزی، گیاهان خوراکی زیادی در فصل بهار مانند قارچ، پیچك، ریواس می‌توان یافت. همچنین در كوهها و دره های اطراف آن حیوانات وحشی از قبیل خرس، روباه، خرگوش، گرگ و انواع پرندگان مخصوصاً كبك وجود دارد كه تعدادی از مردم برای شكار به محل مذكور می‌روند. ارتفاعات اطراف شهر مریوان از قبیل: چاوک، قله‌ی امام نیز هر هفته پذیرای تعداد زیادی جوانان و كوهنوردان شهر است.

ناوطاق

ناوطاق گاران در 40 كیلومتری شهر مریوان و مابین بخشهای سرشیو و مركزی قرار دارد. این دشت در فصل بهار به واسطه‌ی سرسبزی و طبیعت زیبا و چشمه‌های آب، پذیرای گردشگران زیادی می‌باشد. در اطراف این دشت كوههای بلندی سر به فلك كشیده اند و زیبایی خاصی به این منطقه داده در این محل علاوه بر گونه های مختلف ،گیاهان خوراکی زیادی مانند ریواس، پیچك، كنگر، قارچ خوراكی وجود دارد كه در فصل بهار روزانه تعداد قابل ملاحظه‌ای از اهالی روستاهای اطراف آنها را جمع‌آوری و در شهر به مشتریان عرضه می‌نمایند.

ملا قوبی

ملاقوبی در سه كیلومتری مریوان در شمال اراضی روستاهای هجرت و جنوب ‌شرقی روستای برقلعه قرار گرفته و از قدیم‌الایام تاكنون به عنوان زیارتگاه و تفریحگاه مردم منطقه بوده است . در این مكان درختان جنگلی زیادی وجود دارد نام این محل به واسطه‌ی وجود زیارتگاه شخصی به نام ملاقوبی نامگذاری شده و علاوه بر آن وجود طبیعت سرسبز و چشمه‌های آب و درختان جنگلی جزء مناطق دیدنی مریوان می‌باشد.

طرح گردشگری مریوان در قالب اجرای زیر ساخت ها از قبیل احداث مسجد ، محوطه سازی ، نورپردازی، نصب آلاچیق ، هدایت فاضلاب ، احداث سرویس های بهداشتی در دست اجر می باشد.

مطالعات طرح گردشگری از سال 1383 شروع گردیده و تاکنون حدود 25 میلیارد ریال اعتبار داشته است و در سفر هیئت محترم دولت به عنوان یکی از مصوبات سفر تحت عنوان قطب گردشگری زریبار در استان تعیین شد.

ویژگی های طبیعی

كوهها و ارتفاعات

در منطقه مریوان كلاً 4 تیپ عمده و 8 ناحیه اراضی تشخیص داده شده است. اراضی متقارن از نوع كوهستانی یا دشت می‌باشد. كوههای این منطقه غالباً دو نوع می‌باشند.

كوههای مرتفع سنگی با انتهای تیز متشكل از سنگ‌های آهكی كه بایر و فاقد پوشش خاك و گیاه می‌باشد.

كوههای جنگلی نسبتاً مرتفع با برآمدگی سنگی متشكل از سنگ‌های آهكی كه بیشتر ارتفاعات مریوان از شمال تا جنوب از این نوع می‌باشند.

مشهورترین كوههای مریوان عبارتند از: پیازه، چل چشمه، قلعه‌برد، میراجی، گاران، ایمام، هزار مرگه، پیرالیاسی، سلطان اغزه تو، برانان و لشت شهیدان

آب و هوا

منطقه‌ی پوشیده از درخت مریوان شدیداً تحت تأثیر جریانها مدیترانه‌ای قرار دارد و به علت كوهستانی‌بودن و برخورد این جریانها ریزشهای جوی‌ زیادی ایجاد می‌شود. جریانهای آب و هوایی متأثر از اقیانوس اطلس و دریای مدیترانه كه عامل عمده‌ی ریزش‌های كشور است ضمن عبور ازمنطقه و برخورد با كوههای زاگرس بخشی از رطوبت خود را به صورت باران و برف از دست می‌دهد. میزان متوسط ریزش‌های جوی 800 تا 850 میلی‌لیتر در سال گزارش شده است. بطور كلی آب و هوای مریوان سرد و كوهستانی متمایل به معتدل سرد و حتی مدیترانه‌ای است. در طول 33 سال گذشته سردترین ماه سالۀ دی و گرم‌ترین ماه تیر ماه بوده است. ریزش برف و باران در این شهرستان، باعث گردیده كه منطقه‌ یك از پرآب‌ترین مناطق غرب كشور باشد.

رودخانه

رودخانه‌های فرعی و اصلی متعددی در این منطقه وجود دارد. رودخانه‌های فرعی شهرستان مریوان در سه مسیر عمده چشمه‌ی گردلانه زریبار و دوآب جریان یافته و نهایتاً با ملحق‌شدن به همدیگر رودخانه‌ی سیروان را تشكیل می‌دهند .رودخانه‌های مهم مریوان عبارتند از:

رودخانه قزلچه‌سو از كوههای شمال مریوان سرچشمه گرفته و به طرف غرب جریان دارد و با اجرای پروژه بند انحرافی و احداث كانال حد روز به طول 6/5 كیلومتر قسمتی از آب آن رودخانه وارد دریاچه‌ی زریبار شده و مابقی پس از پیمودن مسافتی در حدود 15 كیلومتر به خاك عراق می‌ریزد. مساحت حوزه‌ی آن 108 كیلومتر مربع است.

رودخانه‌ گاران كه از كوههای سرشیو سرچشمه گرفته و در محلی به نام دوآوان در نزدیك روستای تفلی (از توابع شهرستان سروآباد) با رودخانه‌ی رزاو به هم پیوسته و به رودخانه‌ی سیروان ملحق و در نهایت به خاك عراق می‌ریزد. سر شاخه‌ی دیگر رودخانه‌ی گاران از كوههای سیاناو، زریبار و عصرآباد سرچشمه می‌گیرد.

رودخانه‌ كوماسی كه از كوههای سرشیو و كلاترزان سرچشمه گرفته و سپس به رودخانه‌ی سیروان پیوسته و به خاك عراق می‌ریزد.

رودخانه عصرآباد كه از راه‌های اطراف روستای عصرآباد سرچشمه می‌گیرد و پس از پیوستن به رودخانه سیروان به خاك عراق می‌ریزد.

رودخانه بایوه (بناوه‌سوته) كه از كوه‌های بایوه سرچشمه گرفته و پس از پیوستن به رودخانه زاب در شهرستان بانه به خاك عراق می‌ریزد.

شهرستان مریوان دارای 59 میلیون متر مكعب منابع آب زیرزمینی بوده و میزان روان آب سطحی آن در حدود 2087 میلیون متر مكعب است.

زیستگاه‌های مهم منطقه

دریاچه زریبار

این دریاچه در فاصله 2 كیلومتری شمال غربی شهر مریوان و در ارتفاع 1250 متری از سطح دریا قرار گرفته است. حجم تقریبی آب حدود 30 میلیون متر مكعب برآورد شده است. دریاچه زریبار بدلیل نیزارهای اطراف و همچنین انواع گیاهان آبزی و حاشیه‌ای از جمله بارهنگ آبی، هزارنی، نیلوفر آبی، نی، لویی، جگن، بزواش، نعناع و گندمیان زیستگاه مناسبی برای انواع جانداران از جمله ماهیان، پرندگان و پستانداران می‌باشد. پرندگان مانند: اردك سرسبز، خوتكا، چنگر، گیلار، پرستوی دریایی و انواع كشیم از بومیان دریاچه زریبار می‌باشد. گونه‌هایی از كشیم، گیلار، اردك سرسبز، انواع حواصیل، كاكایی و پرستوی دریاچه‌ای را می‌توان در تمام فصول سال مشاهده نمود. همچنین گونه‌های بومی از قبیل سیاه ماهی خالدار، سیاه ماهی معمولی، عروس ماهی، مارماهی و گونه‌های رها شده شامل كپور معمولی، كپور آینه‌ای، فیتوفاك، آمور سفید، كپور سرگنده می‌باشد بر اساس تحقیقات بعمل آمده 5 گونه پلانكتون گیاهی و 17 گونه پلانكتون جانوری در دریاچه شناسایی گردیده است. پستاندارانی كه در محدود دریاچه زریبار زندگی می‌كنند شامل: سگ آبی، روباه، گرگ، خوك وحشی، خرگوش و نوعی گربه وحشی می‌باشد

زیستگاه قلعه‌برد

در 15 كیلومتری شرق مریوان قرار گرفته كه محصور به روستاهای دری، نشكاش، كله یونجه، برده سفید، گلان، بلچه سور، انجمنه، چور و ننه بوده و از طریق روستاهای مذكور می‌توان به آن وارد شد. وجود صخره‌های بزرگ، و سنگلاخی بودن منطقه و پوشش‌های گیاهی بسیار متنوع از جمله درختچه‌های گلابی وحشی، ون، بلوط، بنه، بادام كوهی و زالزالك و آلبالوی وحشی پناهگاه خوبی برای حیوانات بزرگ جثه فراهم كرده است. كه وجود خرس قهوه‌ای وحشی از گونه‌های برجسته منطقه می‌باشد كه در سال‌های اخیر به علت حفاظت و همچنین شرایط زیستگاهی مناسب به سرعت رشد كرده و اكنون جمعیت آنها به 85 قلاده رسیده است.

وجود چشمه‌های عظیم و آب فراوان و باغ‌های گردو و انگور هم در افزایش جمعیت این گونه نقش عمده‌ای دارند. از دیگر جانوران آن منطقه می‌توان به خرگوش، سنجاب، رودك، و تشی اشاره نمود.

این زیستگاه در فصول مختلف سال به علت زیبایی و تنوع و همچنین گونه‌های گیاهان خوراكی و دارویی بی‌نظیر و وجود چشم‌اندازهای زیبا و پرندگان قابل شكار نظر علاقمندان به طبیعت، گردشگران، شكارچیان و اقشار مختلف مردم را به خود جلب كرده است. همچنین چشمه‌های آب جاری در دامنه‌های این زیستگاه بهترین منبع تأمین كننده آب رودخانه گردلان می‌باشند.

پوشش گیاهی و جنگل‌ها

تنوع گیاهی و پوشش جنگلی یكی از جاذبه‌ها و ویژگی‌های بارز شهرستان است. سطح جنگلی این شهرستان 94335 هكتار، مراتع 137112 و زمین‌های كشاورزی 48087 هكتار می‌باشد. جنگل‌های مریوان از نظر جنگل شناسی جزء تیپ مدیترانه‌ای و مناطق نیمه مرطوب بوده و دانه‌دار و شاخه‌زا هستند. بلوط 83 درصد پسته وحشی (بنه) 7 درصد گلابی وحشی 4 درصد، افرا 3 درصد و سایر گونه‌ها حدود 3 درصد جنگل‌های شهرستان را شامل می‌شوند. در حال حاضر از میوه و سایر محصولات فرعی (شیره سقز، گز علفی، مازوج و غیره ...) بهره‌برداری می‌گردد

مریوان از نظر مراتع نیز غنی است. ظرفیت مجاز مراتع شهرستان 258572 واحد دامی بوده و با احتساب دام موجود 103006 واحد دامی بعنوان مازاد بر ظرفیت در شهرستان تعلیف می‌شوند